เปิดความหมายของขั้นตอนต่าง ๆ ของงานศพ การทำบุญโลงศพ

 

เราทุกคนเกิดมาล้วนต้องตาย นี่คือความจริงที่เลี่ยงไม่ได้ เพราะความตายนับเป็นเรื่องใหญ่เรื่องหนึ่งในสังคมของมนุษย์ และเป็นกระบวนการทางพิธีกรรม ที่มีความหลากหลาย ซับซ้อน ยังสะท้อนถึงความแตกต่างทางขนบธรรมเนียมและสถานภาพของผู้ตายอย่างฐานะอีกด้วย

หากเราได้พิจารณากันทีละขั้นตอน เราจะพบว่าในแต่ละขั้นตอนของพิธีงานศพ ล้วนแฝงไปด้วยปริศนาธรรมมากมาย ดังนี้

  1. จิตสุดท้ายก่อนตาย หากใครกำลังจะตาย มักจะคอยเตือนให้ผู้ป่วยนึกถึงพระรัตนตรัย นั่นเป็นความเชื่อของศาสนาพุทธเกี่ยวกับสภาวะจิตสุดท้าย ว่าถ้าผู้ป่วยได้ภาวนาและระลึกถึงพระรัตนตรัยจนสิ้นลม จะได้ไปสวรรค์
    2. การอาบน้ำศพ เพื่อให้ร่างกายคนตายสะอาดบริสุทธิ์ และเตือนคนเป็นว่าไม่ควรประมาท ยึดติดในรูปมายา จนเกิดเป็นความเศร้าหมอง เพราะเมื่อตายไปแล้ว ต่อให้รดด้วยน้ำหอมมากเพียงใด ก็ไม่ได้ช่วยให้หอมขึ้นมา มีแต่รอเวลาเน่าเปื่อยลงไป
    3. การแต่งตัวศพ ที่จะหวีผมให้คนตายและหักหวีเป็นสองท่อนโยนลงไปในโลง แล้วจึงกล่าวว่า “อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา” เพื่อให้ระลึกถึงความไม่เที่ยงของสังขาร
    4. การมัดตราสัง โดยจะมัดด้วยด้ายดิบเป็นห่วง 3 เปลาะ แต่ละเปลาะมีความหมายว่า
  • เปลาะที่ 1 บ่วงคอ         หมายถึง บ่วงรักลูก
  • เปลาะที่ 2 บ่วงมือ หมายถึง บ่วงรักสามี / ภรรยา
  • เปลาะที่ 3 บ่วงเท้า หมายถึง บ่วงรักทรัพย์สมบัติ

ทั้งสามห่วงเป็นปริศนาธรรมที่หมายถึงว่า ห่วงทั้งสามจะมัดสัตว์โลกให้จมอยู่ในห้วงทุกข์ของวัฏสงสาร การจะหลุดพ้นได้ ก็จะต้องตัดบ่วงทั้งหมดนี้
5. การเอาเงินใส่ปากศพ เป็นการสอนคนเป็นไม่ควรยึดมั่นในสิ่งทั้งปวงว่าเป็นตัวกู ของกู พอตายไปแล้ว ก็เอาอะไรที่เป็นของกูไปไม่ได้สักอย่างเดียว
6. การตั้งศพและตามไฟหน้าศพ เป็นการเตือนสติคนเป็น ให้เร่งทำบุญสร้างกุศลเพื่อหาทางสว่าง
7. การสวดอภิธรรม เป็นการสอนคนเป็นให้พิจารณามรณานุสติกัมมัฏฐาน ว่าความตายเป็นเรื่องธรรมดาของสัตว์โลก เกิดมาแล้วก็ต้องตายเหมือนกันหมด
8 การเซ่นศพ เป็นการแสดงความอาลัยและความเคารพผู้ตาย จึงได้มีการจัดหาอาหารที่ผู้ตายชอบ จัดเป็นสำรับวางไว้ข้างโลงช่วงเช้าและเย็น ซึ่งจะมีการเคาะโลงบอกกล่าว
9. การเผาศพ จะมีการเวียนศพรอบเมรุ 3 รอบ ต้องเวียนซ้าย เรียกว่าทักษิณาวรรต เป็นการเวียนเพื่อไว้อาลัยผู้ตาย และเป็นปริศนาธรรม อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ยังคงมีการเวียนว่ายตายเกิดในสามโลก คือ โลก นรก สวรรค์
สำหรับใครอยากทำความดี สามารถร่วมทำบุญโลงศพไปกับโลงทานได้ จะบริจาคเป็นชุดหรือบริจาคตามศรัทธาก็ได้ เพราะเมื่อตายไปแล้ว เราเอาอะไรไปไม่ได้เลย นอกจากความดี จึงควรเร่งทำความดี สร้างบุญกุศลกันมาก ๆ อย่างการทำบุญโลงศพนะคะ

 

การจัดงานศพ
การจัดงานศพ